-
1 experior
ex-pĕrĭor, pertus ( act. experiero, Varr. L. L. 8, 9, 24 dub.), 4, v. dep. a. [ex- and root per-; Sanscr. par-, pi-parmi, conduct; Gr. peraô, pass through; poros, passage; peira, experience; Lat. porta, portus, peritus, periculum; Germ. fahren, erfahren; Eng. fare, ferry], to try a thing; viz., either by way of testing or of attempting it.I. A.In tempp. praes. constr. with the acc., a rel. clause, or absol.(α).With acc.:(β).habuisse aiunt domi (venenum), vimque ejus esse expertum in servo quodam ad eam rem ipsam parato,
Cic. Cael. 24, 58:taciturnitatem nostram,
id. Brut. 65, 231:amorem alicujus,
id. Att. 16, 16, C, 1:his persuaserant, uti eandem belli fortunam experirentur,
Caes. B. G. 2, 16, 3:judicium discipulorum,
Quint. 2, 5, 12:in quo totas vires suas eloquentia experiretur,
id. 10, 1, 109:imperium,
Liv. 2, 59, 4:cervi cornua ad arbores subinde experientes,
Plin. 8, 32, 50, § 117 et saep.—With a personal object: vin' me experiri?
make trial of me, Plaut. Merc. 4, 4, 29:hanc experiamur,
Ter. Hec. 5, 2, 12 Ruhnk.:tum se denique errasse sentiunt, cum eos (amicos) gravis aliquis casus experiri cogit,
Cic. Lael. 22, 84:in periclitandis experiendisque pueris,
id. Div. 2, 46, 97.—So with se. reflex., to make trial of one's powers in any thing:se heroo (versu),
Plin. Ep. 7, 4, 3 [p. 694] variis se studiorum generibus, id. ib. 9, 29, 1:se in foro,
Quint. 12, 11, 16.—With a rel.-clause, ut, etc.: vosne velit an me regnare era quidve ferat Fors, Virtute experiamur, Enn. ap. Cic. Off. 1, 12, 38 (Ann. v. 204, ed. Vahl.):(γ).lubet experiri, quo evasuru'st denique,
Plaut. Trin. 4, 2, 93:experiri libet, quantum audeatis,
Liv. 25, 38, 11; cf. Nep. Alcib. 1, 1:in me ipso experior, ut exalbescam, etc.,
Cic. de Or. 1, 26, 121; cf. with si:expertique simul, si tela artusque sequantur,
Val. Fl. 5, 562.—Absol.:B.experiendo magis quam discendo cognovi,
Cic. Fam. 1, 7, 10:judicare difficile est sane nisi expertum: experiendum autem est in ipsa amicitia: ita praecurrit amicitia judicium tollitque experiendi potestatem,
id. Lael. 17, 62.—In the tempp. perf., to have tried, tested, experienced, i. e. to find or know by experience:C.benignitatem tuam me experto praedicas,
Plaut. Merc. 2, 2, 18:omnia quae dico de Plancio, dico expertus in nobis,
Cic. Planc. 9, 22:experti scire debemus, etc.,
id. Mil. 26, 69:illud tibi expertus promitto,
id. Fam. 13, 9, 3:dicam tibi, Catule, non tam doctus, quam, id quod est majus, expertus,
id. de Or. 2, 17, 72:puellae jam virum expertae,
Hor. C. 3, 14, 11; 4, 4, 3; cf. Quint. 6, 5, 7:mala captivitatis,
Sulp. Sev. 2, 22, 5:id opera expertus sum esse ita,
Plaut. Bacch. 3, 2, 3:expertus sum prodesse,
Quint. 2, 4, 13:expertus, juvenem praelongos habuisse sermones,
id. 10, 3, 32:ut frequenter experti sumus,
id. 1, 12, 11.—Rarely in other tenses: et exorabile numen Fortasse experiar,
may find, Juv. 13, 103.—To make trial of, in a hostile sense, to measure strength with, to contend with:II. A.ut interire quam Romanos non experiri mallet,
Nep. Ham. 4, 3:maritimis moribus mecum experitur,
Plaut. Cist. 2, 1, 11:ipsi duces cominus invicem experti,
Flor. 3, 21, 7; 4, 10, 1; cf.:hos cum Suevi, multis saepe bellis experti, finibus expellere non potuissent,
Caes. B. G. 4, 3, 4:Turnum in armis,
Verg. A. 7, 434.In gen.:B.qui desperatione debilitati experiri id nolent, quod se assequi posse diffidant. Sed par est omnes omnia experiri, qui, etc.,
Cic. Or. 1, 4; cf.:istuc primum experiar,
Plaut. Truc. 2, 7, 47:omnia experiri certum est, priusquam pereo,
Ter. And. 2, 1, 11:omnia prius quam, etc.,
Caes. B. G. 7, 78, 1:extrema omnia,
Sall. C. 26, 5; cf.also: sese omnia de pace expertum,
Caes. B. C. 3, 57, 2:libertatem,
i. e. to make use of, enjoy, Sall. J. 31, 5:late fusum opus est et multiplex, etc.... dicere experiar,
Quint. 2, 13, 17:quod quoniam me saepius rogas, aggrediar, non tam perficiundi spe quam experiundi voluntate,
Cic. Or. 1, 2.—With ut and subj.:nunc si vel periculose experiundum erit, experiar certe, ut hinc avolem,
Cic. Att. 9, 10, 3:experiri, ut sine armis propinquum ad officium reduceret,
Nep. Dat. 2, 3.—In partic., jurid. t. t., to try or test by law, to go to law:1.aut intra parietes aut summo jure experietur,
Cic. Quint. 11, 38; cf.:in jus vocare est juris experiundi causa vocare,
Dig. 2, 4, 1; 47, 8, 4:a me diem petivit: ego experiri non potui: latitavit,
Cic. Quint. 23, 75; Liv. 40, 29, 11:sua propria bona malaque, cum causae dicendae data facultas sit, tum se experturum,
Liv. 3, 56, 10:postulare ut judicium populi Romani experiri (liceat),
id. ib. —Hence,expĕrĭens, entis, P. a. (acc. to II.), experienced, enterprising, active, industrious (class.):2.homo gnavus et industrius, experientissimus ac diligentissimus arator,
Cic. Verr. 2, 3, 21, § 53:promptus homo et experiens,
id. ib. 2, 4, 17, §37: vir fortis et experiens,
id. Clu. 8, 23:vir acer et experiens,
Liv. 6, 34, 4:comes experientis Ulixei,
Ov. M. 14, 159:ingenium,
id. Am. 1, 9, 32. —With gen.:genus experiens laborum,
inured to, patient of, Ov. M. 1, 414:rei militaris experientissimi duces,
Arn. 2, 38 init.; cf. Vulg. 2 Macc. 8, 9.— Comp. appears not to occur.—expertus, a, um, P. a. (acc. to I.), in pass. signif., tried, proved, known by experience (freq. after the Aug. per.):vir acer et pro causa plebis expertae virtutis,
Liv. 3, 44, 3:per omnia expertus,
id. 1, 34, 12:indignitates homines expertos,
id. 24, 22, 2:dulcedo libertatis,
id. 1, 17, 3:industria,
Suet. Vesp. 4:artes,
Tac. A. 3, 17: saevitia, Prop. 1, 3, 18:confidens ostento sibi expertissimo,
Suet. Tib. 19.—With gen.:expertos belli juvenes,
Verg. A. 10, 173; cf. Tac. H. 4, 76.— Comp. and adv. appear not to occur. -
2 experior
experior pertus, īrī, dep. [1 PAR-], to try, prove, test, experience, endure: hanc nunc experiamur, T: eos (amicos): vim eius (veneni) esse in servo: eandem belli fortunam, Cs.: laborem, V.: procos priores, seek to win back, V.: quidve ferat Fors, Virtute experiamur: quantum audeatis, L.: experiundo scies, T.: experiendo cognovi: In experiundo ut essem, i. e. might have a full trial, T.: exorabile numen Fortasse experiar, may find, Iu. —In perf, to have tried, have learned, have experienced, know by experience: expertus es istius perfidiam: quod genus nullo telo traici posse, Cs.: metum fecerant expertis Gallicā clade, L.: expertus (eum) fidelem in Ganymede, H.: experto credite, quantus adsurgat, V.: expertus bellis animus, Ta. — To measure strength with, contend with: ut interire quam Romanos non experiri mallet, N.: Turnum in armis, V.— To try, undertake, attempt, make trial, undergo, experience: Bis terque expertus frustra, H.: Omnia priusquam armis, resort to everything before using, T.: omnia de pace: extremum auxilium, the last resort, Cs.: extrema omnia, S.: (terram) colendo facilem, find, V.: iudicium populi R., submit to, L.: experiar certe, ut hinc avolem: ut sine armis reduceret, etc., N.: vi contra vim experiundum putavit.— To try by law, go to law: Caecinae placuit experiri: alquid summo iure, submit to trial.* * *experiri, expertus sum V DEPtest, put to the test; find out; attempt, try; prove, experience -
3 necessaria
nĕcessārĭus, a, um, adj. ( comp. necessarior, Tert. Patient. 11; id. Test. Anim. 4 al.) [necesse], unavoidable, inevitable, indispensable, needful, requisite, necessary: necessarium ait esse Opilius Aurelius, in quo non sit cessandum, aut sine quo vivi non [p. 1195] possit: aut sine quo non bene vivatur: aut quod non possit prohiberi, quin fiat, Paul. ex Fest. p. 162 Müll.I.Lit.:* B.necessarius et fatalis, opp. voluntarius,
Cic. Phil. 10, 9, 9; cf.: id quod imperatur necessarium;illud, quod permittitur, voluntarium est,
id. Inv. 2, 49, 145:necessaria conclusio,
id. Top. 16, 60:leges fatales et necessariae,
id. Univ. 12:omnia quae sint ad vivendum necessaria,
id. Off. 1, 4, 11:senatori necessarium est, nōsse rem publicam,
id. Leg. 3, 18, 41.—So without dat., = necesse est:ne tam necessarium quidem est male meritis quam optime referre quod debeas,
id. post Red. ad Quir. 9, 22:castra ponere necessarium visum est,
Liv. 21, 58, 6; Plin. Ep. 10, 37, 3; Gai. Inst. 3, 216:necessariā re coactus,
by necessity, Caes. B. C. 1, 40: quod tam necessario tempore ab iis non sublevetur, time of need or necessity, id. B. G. 1, 16:cum longius necessario procederent,
farther than was necessary, too far, id. ib. 7, 16:res magis necessariae,
Cic. Inv. 2, 49, 145:res maxime necessaria,
id. Fam. 2, 6, 2:necessarior medela,
Tert. Patient. 11:necessarior sententia,
id. Test. Anim. 4:necessariores operas,
id. Cult. Tem. 1, 5; id. Res. Carn. 31:aliquid necessarius,
id. Carn. Christ. 7 med. — Subst.: nĕcessārĭa, ōrum, n., the necessaries of life:Persae armis positis ad necessaria ex proximo vico ferenda discurrunt,
Curt. 5, 12, 6:plebes sic adcensa uti... sua necessaria post illius honorem ducerent,
Sall. J. 73, 6; Front. Strat. 3, 14, 4.—In partic.:II.necessariae partes,
the private parts, Gai. Inst. 3, § 193.—Transf., connected with another by natural or moral ties (of blood, friendship, clientship), belonging, related, connected, bound.(α).Adj.: cum utrique sis maxime necessarius, Balb. et Opp. ap. Cic. Att. 9, 7, A: victoria hominis necessarii, of a friend, Mat. ap. Cic. Fam. 11, 28, 2; so,(β).homo,
of a father-in-law, Nep. Dat. 6:ut a latronibus redimeret necessarias mulieri personas,
Dig. 24, 3, 21: necessarius heres = suus heres, the natural heir, who was in the potestas of the deceased (opp. to heres extraneus), Gai. Inst. 2, 37; 3, 153; 156; Dig. 38, 16, 1.—Subst.: nĕcessārĭus, i, m., a relation, relative, kinsman, connection, friend, client, patron (cf. necessitudo, II.; syn.: familiaris, intimus): necessarii sunt, ut Gallus Aelius ait, qui aut cognati aut affines sunt, in quos necessaria officia conferuntur praeter ceteros, Paul. ex Fest. p. 162 Müll.; necessarius angustus, a very near relative, Fragm. Jur. Civ. p. 86 Mai.:1.L. Torquatus meus familiaris ac necessarius,
Cic. Sull. 1, 2:in iis necessariis, qui tibi a patre relicti sunt, me tibi esse vel conjunctissimum,
id. Fam. 13, 29, 1: nĕcessārĭa, ae, f., a female relative or friend:virgo Vestalis hujus propinqua et necessaria,
id. Mur. 35, 73:Cerelliae, necessariae meae, rem commendavi tibi,
id. Fam. 13, 72, 1.—Hence, adv.nĕcessārĭē (rare), unavoidably, necessarily:2.necessarie demonstrari,
Cic. Inv. 1, 29, 44:comparato cibo,
Val. Max. 7, 6, 3.—nĕcessārĭō (the most usual form):necessario reviviscere,
Cic. Fam. 6, 10, 5:quibuscum vivo necessario,
id. ib. 5, 21, 1:quod necessario rem Caesari enuntiārit,
Caes. B. G. 1, 17:copias parat,
Sall. J. 21, 1; Quint. 10, 1, 29; 5, 10, 80; Lact. 2, 12. -
4 necessarius
nĕcessārĭus, a, um, adj. ( comp. necessarior, Tert. Patient. 11; id. Test. Anim. 4 al.) [necesse], unavoidable, inevitable, indispensable, needful, requisite, necessary: necessarium ait esse Opilius Aurelius, in quo non sit cessandum, aut sine quo vivi non [p. 1195] possit: aut sine quo non bene vivatur: aut quod non possit prohiberi, quin fiat, Paul. ex Fest. p. 162 Müll.I.Lit.:* B.necessarius et fatalis, opp. voluntarius,
Cic. Phil. 10, 9, 9; cf.: id quod imperatur necessarium;illud, quod permittitur, voluntarium est,
id. Inv. 2, 49, 145:necessaria conclusio,
id. Top. 16, 60:leges fatales et necessariae,
id. Univ. 12:omnia quae sint ad vivendum necessaria,
id. Off. 1, 4, 11:senatori necessarium est, nōsse rem publicam,
id. Leg. 3, 18, 41.—So without dat., = necesse est:ne tam necessarium quidem est male meritis quam optime referre quod debeas,
id. post Red. ad Quir. 9, 22:castra ponere necessarium visum est,
Liv. 21, 58, 6; Plin. Ep. 10, 37, 3; Gai. Inst. 3, 216:necessariā re coactus,
by necessity, Caes. B. C. 1, 40: quod tam necessario tempore ab iis non sublevetur, time of need or necessity, id. B. G. 1, 16:cum longius necessario procederent,
farther than was necessary, too far, id. ib. 7, 16:res magis necessariae,
Cic. Inv. 2, 49, 145:res maxime necessaria,
id. Fam. 2, 6, 2:necessarior medela,
Tert. Patient. 11:necessarior sententia,
id. Test. Anim. 4:necessariores operas,
id. Cult. Tem. 1, 5; id. Res. Carn. 31:aliquid necessarius,
id. Carn. Christ. 7 med. — Subst.: nĕcessārĭa, ōrum, n., the necessaries of life:Persae armis positis ad necessaria ex proximo vico ferenda discurrunt,
Curt. 5, 12, 6:plebes sic adcensa uti... sua necessaria post illius honorem ducerent,
Sall. J. 73, 6; Front. Strat. 3, 14, 4.—In partic.:II.necessariae partes,
the private parts, Gai. Inst. 3, § 193.—Transf., connected with another by natural or moral ties (of blood, friendship, clientship), belonging, related, connected, bound.(α).Adj.: cum utrique sis maxime necessarius, Balb. et Opp. ap. Cic. Att. 9, 7, A: victoria hominis necessarii, of a friend, Mat. ap. Cic. Fam. 11, 28, 2; so,(β).homo,
of a father-in-law, Nep. Dat. 6:ut a latronibus redimeret necessarias mulieri personas,
Dig. 24, 3, 21: necessarius heres = suus heres, the natural heir, who was in the potestas of the deceased (opp. to heres extraneus), Gai. Inst. 2, 37; 3, 153; 156; Dig. 38, 16, 1.—Subst.: nĕcessārĭus, i, m., a relation, relative, kinsman, connection, friend, client, patron (cf. necessitudo, II.; syn.: familiaris, intimus): necessarii sunt, ut Gallus Aelius ait, qui aut cognati aut affines sunt, in quos necessaria officia conferuntur praeter ceteros, Paul. ex Fest. p. 162 Müll.; necessarius angustus, a very near relative, Fragm. Jur. Civ. p. 86 Mai.:1.L. Torquatus meus familiaris ac necessarius,
Cic. Sull. 1, 2:in iis necessariis, qui tibi a patre relicti sunt, me tibi esse vel conjunctissimum,
id. Fam. 13, 29, 1: nĕcessārĭa, ae, f., a female relative or friend:virgo Vestalis hujus propinqua et necessaria,
id. Mur. 35, 73:Cerelliae, necessariae meae, rem commendavi tibi,
id. Fam. 13, 72, 1.—Hence, adv.nĕcessārĭē (rare), unavoidably, necessarily:2.necessarie demonstrari,
Cic. Inv. 1, 29, 44:comparato cibo,
Val. Max. 7, 6, 3.—nĕcessārĭō (the most usual form):necessario reviviscere,
Cic. Fam. 6, 10, 5:quibuscum vivo necessario,
id. ib. 5, 21, 1:quod necessario rem Caesari enuntiārit,
Caes. B. G. 1, 17:copias parat,
Sall. J. 21, 1; Quint. 10, 1, 29; 5, 10, 80; Lact. 2, 12. -
5 perīculum or (poet.) perīclum
perīculum or (poet.) perīclum ī, n [1 PAR-], a trial, experiment, attempt, test, proof, essay: fac periculum in litteris, T.: priusquam periclum faceret, Cs.: meae fidei periculum facere. — An attempt, essay: in isto periculo veritatem exigere (of a poem).— Risk, hazard, danger, peril: Non fit sine periclo facinus magnum, T.: salus sociorum summum in periculum vocatur: obire pericula ac labores, L.: periculum adire capitis, run the risk of life: suscipere, take upon oneself: facessere innocenti: aliis facere, S.: si mihi periculum crearetur ab eo: periculis vobiscum adero, S.: erat magni periculi res dimicare, etc., Cs.: non est periculum, ne id facere non possit: in periculum se committere, get into danger: extrahere ex periculo, release from danger: esse in periculo: a securi negat ei periculum esse, that danger threatens him: meo periculo, at my risk.—A trial, action, suit at law: meus labor in privatorum periculis: hunc in periculis defendere, N.— A judicial record, judgment-roll: petivit, ut in periculo suo inscriberent, etc., N.: pericula magistratuum.
См. также в других словарях:
Test case (law) — In case law, a Test Case is a legal action whose purpose is to set a precedent. An example of a test case might be a legal entity who files a lawsuit in order to see if the court considers a certain law or a certain legal precedent applicable in… … Wikipedia
National Admissions Test for Law — The LNAT or National Admissions Test for Law, is an admissions aptitude test that was adopted in 2004 by eight UK university law programs[1] as an admissions requirement for home applicants. The test was established at the leading urgency of… … Wikipedia
test case — see case 1a Merriam Webster’s Dictionary of Law. Merriam Webster. 1996. test case … Law dictionary
test action — n: test case at case Merriam Webster’s Dictionary of Law. Merriam Webster. 1996. test action … Law dictionary
Law School Admission Test — n. A test that is required for admission to most law schools. abbrv. LSAT The Essential Law Dictionary. Sphinx Publishing, An imprint of Sourcebooks, Inc. Amy Hackney Blackwell. 2008 … Law dictionary
test — I noun analysis, audit, check, checkup, effort, endeavor, examination, experience, experiment, exploration, inquest, inquiry, inquisition, inspection, interrogation, investigation, observation, questioning, quiz, research, review, scrutiny,… … Law dictionary
test of endurance — index contest (competition) Burton s Legal Thesaurus. William C. Burton. 2006 … Law dictionary
test — 1. n. & v. n. 1 a critical examination or trial of a person s or thing s qualities. 2 the means of so examining; a standard for comparison or trial; circumstances suitable for this (success is not a fair test). 3 a minor examination, esp. in… … Useful english dictionary
law — n. statute, regulation 1) to administer, apply, enforce a law 2) to adopt, enact, pass; draft; promulgate a law 3) to obey, observe a law 4) to interpret a law (courts interpret laws) 5) to annul, repeal, revoke a law; to declare a law… … Combinatory dictionary
maintenance test — USA A financial ratio test for covenant compliance that needs to be met at regular intervals (such as quarterly or the end of each fiscal quarter). For example, the borrower may be required to maintain a leverage ratio of less than 3.0:1.0. The… … Law dictionary
incurrence test — USA A financial ratio test for covenant compliance that needs to be met at the time specific actions occur (rather than a maintenance test which needs to be met at regular intervals, such as quarterly or at all times). For example, the borrower… … Law dictionary